Dalaman Koca Gölün Bilimsel Hidrobiyolojik Araştırma Raporu

0
399
Dalaman Koca Gölün Bilimsel Hidrobiyolojik Araştırma Raporu

Dalaman Koca Gölün

Bilimsel Hidrobiyolojik Araştırma Raporu

Prof. Dr. Niyazi Özdemir Dalaman Koca Gölün bilimsel araştırma raporu hakkında yazılı basın açıklamasında bulundu.

Açıklama ise şu şekilde; “Muğla Üniversitesinden oluşan araştırma ekibi ile Ekim 1996 ve Eylül 1997 tarihleri arasında aylık peryotlar halinde Koca Gölü inceledik. Proje, Muğla Üniversitesi Araştırma Fonu tarafından 401.04.00./96-004 proje olarak desteklendi. Şimdiye kadar göl ile ilgili herhangi bir bilimsel çalışma mevcut değildi. Araştırma ekibinin başında Prof.Dr. Niyazi Özdemir ile Doç .Dr. Murat Barlas ve Öğ. Görevlisi Nedim Özdemir vardı. Ekip elemanları yurt içinde ve yurt dışında konularında yetişmiş kişilerdi.
Amacımız , Dalaman ‘da bulunan turistik özellikleri olan Lagün karakteri taşıyan Koca Gölün hidrobiyolojik özelliklerini , bitkilerini, kuş türlerini araştırmak , gölün turizme açılması için tavsiyelerde bulunmaktı.
Türkiye’de 19 adet lagün gölü olup, bunlardan Köyceğiz ile Bafa en önemli olanlardır. Sahillerimizde kayıtlara geçmemiş küçük boyutlu daha birkaç lagün gölü olduğu belirlenmiştir.
ARAŞTIRMA YERİNİN TANITIMI
Dalaman ilçesine 6 km. mesafede bulunan göl , Kapukargın köyü içinde bulunur. Gölün vaktiyle daha geniş bir alanı kapladığı ve kısmen alüvyonlarla dolarak sahasının daraldığı varsayılmaktadır. Köyün içinden göle kadar uzanan bir kanal geçmekte , kanal, sazlar ve diğer su bitkileri ile kaplıdır. Göle , kayıkla varmak için 30 dakika gerekir. Kanalın temizliği yapılmadığından kayıkla ilerlemek oldukça zordur. Göle yaklaştıkça kanal genişlemekte ve su bitkileri azalmaktadır. Gölün güneybatı yamacı sarp kayalıktır. Kayalığın zirvesi göl aynasında yaklaşık 100 metre yüksek olup, kayalıklarda yabani hayvanların , özellikle de yabani kuşların yaşadığı görülmektedir.
Gölün doğu kesiminde , kıyıya yakın bölgesinde küçük bir ada vardır. Etrafı zeytinlik ve çam ağaçları ile kaplıdır. Güney kesimde göl denize yakındır. Gölün denizle olan bağlantısı , Kapukargın köyünün içinden geçen dar bir kanal vasıtası ile olmaktadır. Kanalın etrafında evler bulunmakta evlerin kirli suları kanala verildiğinden , kanal çok kirli ve su bitkilerince kuşatılmıştır. Kefal balıkları , üremek için denize giderken bu kanalı kullanırlar. Ancak , otlarla kaplı olan kanal , balıkların geçişini zorlaştırmaktadır.
ÜÇ İSTASYONDA ÇALIŞMALAR YÜRÜTÜLDÜ
Gölün uygun yerlerinden ve gölü temsil edecek şekilde 3 istasyon belirledik. 1. istasyonun derinliği 4m. , 2 nolu istasyonun derinliği 26 m. ve 3. İstasyonun 6 metre idi. Bu istasyonlardan su örnekleri , dip çamuru örnekleri alınarak analizler yapıldı. Alınan numuneler Muğla Üniversitesi Biyoloji laboratuvarında değerlendirildi. İstasyonlarda mevsimsel su sıcaklıkları, Oksijen , PH değerleri, Elektriki iletkenlik , Amonyak, Klorit değerleri , sertlik dereceleri, Nitrit , nitrat ve fosfat değerleri kayık içinde seyyar loboratuvar ile yapıldı. Diğer değerler Üniversitede ölçüldü. Ayrıca su bitkilerinin çeşitleri ile kuş türlerinin belirlenmesinde Üniversiteden yardım alındı.

ELDE EDİLEN SONUÇLAR VE DEĞERLENDİRMELER
Koca gölün suyu ne deniz ne de tam bir tatlısu yapısında değil, acı su yapısındadır. Tatlı suya deniz suyu karışmaktadır. Göle, genelde herhangi bir kimyasal madde akıtılmadığından temiz sayılır. Ancak , tüm istasyonlarda dip çamuru oluşmuş, çamur örneklerinde “Kükürtlü Hidrojen “ varlığı görülmüştür. Sülfür bakterilerinin etkisi gölde devam etmekte ve gazın oluşumu buradan kaynaklanmaktadır. Gölün kıyısında, gölü kirletecek fabrika yoktur , dip çamurunun oluşumu , genelde göllerin çoğunda vardır. Köyceğiz Gölü , Bafa Gölünün de tabanı balçıktır. . Akıntısı olmayan , kapalı göllerde dip materyalı zamanla oluşmakta ve bunu önlemek mümkün değildir.
Ölçülen istasyonlarda Oksijen, aylara göre değişiyor. Yaz aylarında azalıp, kışın artmaktadır. Yazın 5 mg.Lt. olan değer , kışın biraz daha artmaktadır. Balıklar için yeterli oksijen mevcuttur. İstasyonların hepsinde derinlere indikçe Oksijende azalmalar vardır ve bu normal kabul edilir. 15 metre derinlikten sonra Kükürtlü hidrojenin ortaya çıkışı ile Oksijen değeri sıfırlanmaktadır. 10 metreden sonra canlı yaşamı kısıtlanıyor. Suda görüş mesafeleri (Turbidite) değerleri istasyondan istasyona ve mevsimlere göre değişiyor. Ölçülen değerler istasyondan istasyona 2.5- 5 mt. arasında olup normal kabul edilebilir.
Ölçülen diğer kimyasal değerler, standart değerlere yakın olup, herhangi bir anormallik söz konusu değildir. Göle dışarıdan yabancı maddeler gelmediğinden kirlilik oldukça zayıf düzeydedir.
BALIKLAR
Göl ile deniz arasındaki bağlantı, Kapukargın köyünün içinden geçen kanalla sağlanmaktadır. Üremek için denize geçen balıklar bu kanalı kullanırlar. Gölde İki kefal türü ile yılan balığının yaşadığı görülmüştür. Balıklar üzerinde boy ve ağırlık ölçümleri yapılmış, ülkemizde bulunan diğer lagün göllerinde yaşayan kefallerle bizim ölçtüğümüz değerler karşılaştırılınca , Koca göldeki değerlerin düşük olduğu görülmüştür. Bunun nedeni , Koca gölün değişik ekolojik özelliklerinin yanında , beslenme elementlerinin noksanlığı olabilir. Kefal türlerinden Mugil cephalus ile Liza aurata ve ayrıca Anguilla anguilla yılan balığı gölde yaşamaktadır.
GÖLDE BULUNAN BİTKİLER
Pinus brutia ( Kızılçam)
Cretonia siliqua ( Kçiboynuzu)
Pistakia terebinthus ( Menengiç)
Olea europaea ( Zeytin)
Nerium oleander ( Zakkum)
Liquidamber oriantalis ( Sığla ağacı)
Eucalyptus camedulensis ( Sıtma ağacı)
Limus minör ( Kara ağaç)
GLDE YAŞAYAN SU KUŞLARI
Gölde 22 tür su kuşnun varlığını tespit ettik. Bunların latince isimlerini vermeyeceğim. Raporuuzda geniş hatları ile verilmiştir. Türkçe isimleri şöyle: Karabaş martı, Beyazbaş martı, Kaya güvercini , Şahin , Yeşil baş Ördek, Kül rengi ördek , , Cüce ördek, Macar ördeği, Beyaz leylek, Turna , Koca göz , İstiridye kuşu , Akkarınlı sağan , Karasağan , Ardıç kuşu , Kızıl ardıç, Şarkıcı ardus, Ev serçesi , Kaya serçesi , Küçük yumurta piçi, Karaboyun yumurta piçi.
SONUÇ VE ÖNERİLERİMİZ
Araştırma yaptığımız zamanın üzerinden yaklaşık 30 yıl geçti. Gölde ne gibi değimeler olmuştur, İncelenmesi gerekir. 30 yıl önce ölçülen değerlere göre önerilerimiz şunlardır:
1.Gölde kimyasal bir kirlenme yoktur. Deniz suyu ile tatlı su karışımı , gölün özelliğini belirlemektedir.
2. Araştırma yapılan istasyonlarda dipte çamur tabakasının olduğu , çamur tabakasında sülfür bakterilerinin varlığı tespit edilmiştir. Bölgemizdeki lagün göllerinde de aynı durum vardır, doğal olarak böyle çamur tabakası olmakta ve önlenmesi mümkün değildir.
3. Göl , Oksijen bakımından orta derecededir. Balıkların yaşamasına engel değildir.
4. Balık popülasyonu zayıflamıştır. Üreme zamanı , köyün içinden balıklar geçerken , adeta katliam derecesinde , köy halkı veya dışarıdan gelenlerce yakalanmaktadır. Araştırma ekibimiz bir defasında buna şahit olduk, kanalın başında onlarca kişi çeşitli şekillerde balıkları yakalıyor , denize gidişlerine engel oluyorlardı. Kaymakamlığa bildirdik, sonrasını bilmiyoruz. Eyer , buna mani olunmadıysa , herhalde gölde kefallerin sonu gelmiştir. Köy muhtarı ve köy halkı göle sahip çıkmıyor.
5. Balıkların denize geçtikleri kanalın kıyısında evler vardır. Evlerin , kirli suları kanala verilmektedir. Deterjan , yağ v.b. kirleticilerle kanalı yabani otlar oldukça kaplamıştı. Bu sular denize ulaşmaktadır.
ŞUNU DA ÖNERİYORUZ
Yörede büyük oteller var . Yaz ve kış bu otellerde çoğu yabancı çok kişi konaklamaktadır. Koca Göl turizme açılmalıdır. Önce göle uzanan kanalın temizlenmesi ve buraya konacak iki küçük tekne ile gölde geziler yaptırılması. Oteller ile yapılacak diyalogla bu sağlanabilir. Bunu ben defalarca Dalaman Gazetesinde yazdım. Kimse ilgilenmedi. Dalaman Belediyesi için hem gölü tanıtıcı hem de gelir kaynağı olabilecek bir projeyi kim harekete geçirecek, merakla bekliyoruz”

CEVAP VER

Lütfen yorumunuzu giriniz!
Lütfen isminizi buraya giriniz

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.